Her yıl 10 Aralık geldiğinde, tüm dünya “İnsan Hakları Günü”nü kutladığını ilan eder. Oysa bu tarih, bir kutlamadan çok, insanlığın evrensel vicdanına bir ayna tutma zorunluluğunu beraberinde getirir. 1948’de kabul edilen İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nin kağıt üzerindeki vaatleri ne kadar yüceyse, bu vaatlerin sahada karşılaştığı gerçeklik o denli acıdır.
Beyanname, her bireyin özgür, onurlu ve eşit doğduğunu söyler. Ama bugün dünyada, milyonlarca insan savaşların, göçün, yoksulluğun ve adaletsizliğin pençesinde bu haklarından mahrum yaşıyor. Yaşananlar, bize bu büyük sözleşmenin sadece bir ideal değil, sürekli ihlal edilen bir ‘söz’ olduğunu gösteriyor.
Kağıt Üzerindeki Haklar ve Sahadaki Gerçekler
Bugün, sadece uzak coğrafyalarda değil, yanı başımızda dahi, yaşam hakkı, ifade özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı gibi en temel insan haklarının tehdit altında olduğunu görüyoruz. Adaletin tecelli etmesi gereken yerde çifte standartlar hüküm sürüyor. Siyasi, etnik veya dini kimlikler, ne yazık ki bazı coğrafyalarda hâlâ bir ölüm fermanı olarak görülebiliyor.
İnsan haklarının en büyük düşmanı, sadece hakları çiğneyenler değildir. Asıl düşman, ihlaller karşısında sesini kısmayı, gözünü kapatmayı ve vicdanını rahatlatmayı tercih eden kitlesel sessizliktir. Hakları ihlal edilenlere kayıtsız kalmak, o ihlalin ortağı olmaktır.
Unutmayalım: İnsan Hakları ‘Sen’ İle Başlar
İnsan hakları, devletlerin veya uluslararası örgütlerin lütfu değildir; her bireyin doğuştan gelen vazgeçilmezleridir. Bu hakları savunmak da, büyük kurumlara bırakılamayacak kadar önemli bir kişisel sorumluluktur.
Daha adil, daha eşit ve daha insancıl bir dünya kurmak istiyorsak, 10 Aralık’ı bir tebrikleşme ritüeli olmaktan çıkarıp, Beyanname’deki maddelerin günlük hayatımızda ne kadar uygulandığını sorguladığımız bir vicdan muhasebesi gününe dönüştürmeliyiz. İnsan hakları mücadelesi, ne zaman ki “onlar” için değil, “benim ve benim gibi herkes için” demeye başlarsak, işte o zaman gerçek anlamına ulaşacaktır.
News
