Küresel piyasaların, enerji devlerinin ve uluslararası diplomasi dünyasının kilitlendiği Körfez hattında tarihi adımlar atılmaya başlandı. Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında aylardır süren askeri ve ekonomik gerilimi sonlandıracak tarihi mutabakatın yankıları sürerken, sahadan ilk somut ve olumlu haber bizzat Washington’dan geldi. Küresel enerji ticaretinin şah damarı olarak kabul edilen Hürmüz Boğazı’ndaki abluka ve tıkanıklık, diplomatik uzlaşmanın rüzgarıyla çözülmeye başladı.
Güvenli Güney Koridorundan İlk Tankerler Geçti
ABD Başkanı Donald Trump, iki ülke arasında sağlanan barış mutabakatının ardından bölgedeki deniz trafiğine ilişkin çok kritik bir gelişmeyi dünya kamuoyuyla paylaştı. Küresel enerji arz güvenliğinin yeniden tesis edilmeye başlandığını belirten Trump, bölgede aylardır süren gerginliğin ardından büyük çoğunluğu petrol yüklü olan dev ticaret gemilerinin Hürmüz Boğazı’ndan sorunsuz bir şekilde geçiş yapmaya başladığını duyurdu. Tankerlerin tamamen güvenli hale getirilen güney koridorunu kullandığını ifade eden ABD Başkanı, bu hamleyle birlikte küresel enerji piyasalarındaki tedirgin bekleyişin yerini temkinli bir iyimserliğe bıraktığının mesajını verdi.
JD Vance Cuma Gününü İşaret Etti
Anlaşma sürecinin arka planına ve takvimine dair en net açıklamalardan biri de ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’ten geldi. Amerikan CNBC televizyonuna konuşan Vance, tarihi anlaşma metnini hafta içinde resmi olarak kamuoyuna açıklamayı umduklarını belirtti. 19 Haziran Cuma günü İsviçre’de yapılması planlanan tarihi imza törenine İran kanadından Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin katılmasını beklediklerini söyleyen Vance, Hürmüz Boğazı’nın uzun vadede uluslararası gemi trafiğine tamamen ücretsiz ve engelsiz olarak açılmasını hedeflediklerini kaydetti. Vance ayrıca, masada hala çözüm bekleyen detaylar olduğunu vurgulayarak, bu yeni süreçte müttefikleri İsrail’in de Orta Doğu masasındaki yerini koruyacağını ifade etti.
Lübnan Maddesi ve Masadaki 14 Maddelik Yol Haritası
Diplomatik adımların eş zamanlı olarak yürütüldüğü bu kritik süreçte İran kanadından da mutabakatın sınırlarına dair net bir duruş sergilendi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Bekayi, Lübnan’daki askeri operasyonların ve çatışmaların sonlandırılmasının, ABD ile yürütülen bu büyük mutabakatın ayrılmaz ve kesin bir parçası olduğunu vurguladı. Tarafların üzerinde uzlaştığı 14 maddelik taslak metin; deniz ablukasının 30 gün içinde tamamen kaldırılmasını, ABD’nin bölgedeki askeri güçlerini geri çekmesini, İran’a yönelik petrol yaptırımlarının askıya alınmasını ve dondurulan fonların serbest bırakılmasını öngörüyor. Küresel ekonomiye derin bir nefes aldıracak olan bu stratejik anlaşmanın, 19 Haziran’daki resmi imzaların ardından dünya genelinde taşları yerinden oynatması bekleniyor.
News
