Petrol Piyasasında “Hürmüz” Depremi: Brent 114 Doları Devirdi!
Dünya enerji arzının şah damarı sayılan Hürmüz Boğazı’nın İran tarafından fiilen kapatılması, küresel piyasalarda 1970’lerden bu yana görülmemiş bir arz şokunu tetikledi. Cuma günü brent petrol vadeli işlemleri yüzde 5,7 oranında devasa bir artış kaydederek 114,2 dolar seviyesine fırladı. ABD ve İsrail’in İran’daki enerji tesislerini hedef almasıyla tırmanan jeopolitik risk primi, yatırımcıların “kalıcı tedarik kesintisi” korkusunu zirveye taşıdı. Batı Teksas türü (WTI) ham petrol de bu fırtınadan nasibini alarak yüzde 6’nın üzerinde artışla 100 dolar barajını yıktı geçti.
Şubat Ayından Bu Yana Yüzde 45’lik Rekor Artış
28 Şubat’ta patlak veren İran merkezli çatışmalar, petrol fiyatlarını sadece bir ay gibi kısa bir sürede uçuruma sürükledi. Verilere göre, şubat sonundan bu yana brent petrol yaklaşık yüzde 45 oranında değer kazanırken, WTI petrolündeki artış yüzde 40’ı buldu. Günlük yaklaşık 15 milyon varillik petrol trafiğinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın askeri operasyonlar nedeniyle devre dışı kalması, küresel emtia piyasalarında istikrarsızlığın ana kaynağı haline geldi.
“Vatandaşın Cebine Alev Düşecek”
Küresel piyasalardaki bu devasa artış, Türkiye’deki pompa fiyatları üzerinde de ağır bir baskı oluşturmaya hazırlanıyor. Hatırlanacağı üzere, biberi fahiş fiyattan satan markete kesilen 1,8 milyonluk ceza ya da Konya’daki kantinci skandalı gibi yerel ekonomik krizler gündemi meşgul ederken, asıl büyük darbe akaryakıt maliyetlerinden gelecek gibi görünüyor. Vatandaşlar, “Zaten her şeye zam geliyor, petrol 114 doları geçtiyse ulaşım ve gıda fiyatları nasıl durdurulacak?” diyerek endişelerini dile getiriyor. Uzmanlar, lojistik maliyetlerinin artmasıyla birlikte iğneden ipliğe her şeye yeni zamların yolda olduğu konusunda uyarıyor.
Enerji Tesisleri Hedefte: Kriz Derinleşiyor
Yatırımcılar sadece boğazın kapalı olmasını değil, ABD’nin İran’daki yer altı füze şehirlerini ve rafinerilerini vurma tehdidini de fiyatlıyor. Rusya’nın benzin ihracatını yasaklamasıyla birleşen bu tablo, stagflasyon (ekonomik durgunluk içinde enflasyon) riskini her geçen gün kuvvetlendiriyor. Siyasi arenada Özgür Özel’in “baskı altındayız” çıkışları gündemi ısıtsa da, halkın asıl odağı her geçen dakika rekor tazeleyen petrol tabelaları olmuş durumda.
News