Tahran’dan Trump’a Sert Rest: “Savaşın Sonuna Sen Karar Veremezsin!”
İran, ABD’nin 15 maddelik "teslimiyet" teklifini reddetti! Savaşın bitmesi için 5 sert şart öne süren Tahran, tazminat ve garanti istedi.
Orta Doğu’da 28 Şubat’ta başlayan ve eski İran lideri Ali Hamaney’in ölümüyle sonuçlanan büyük çatışma dalgasında 26. güne girilirken, diplomatik sahada tansiyon hiç olmadığı kadar yükseldi. ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin sunduğu 15 maddelik çözüm paketine Tahran’dan yanıt gecikmedi. İran resmi yayın organı Press TV üzerinden yapılan açıklamada, ABD’nin teklifleri "aşırı ve kabul edilemez" olarak nitelendirilirken, savaşın sona ermesi için Washington’ın önüne çok daha sert bir ajanda konuldu.
Tahran'ın 5 Şartı: Tazminat ve Egemenlik Garantisi
İran yönetimi, mevcut şartlar altında bir "ateşkesi" meşru görmediğini, ancak belirli şartların tam olarak yerine getirilmesi durumunda "savaşın sona ermesini" tartışabileceğini duyurdu. Tahran'ın barış için masaya koyduğu 5 kritik madde şunlar:
-
Saldırıların Durdurulması: Düşman unsurların suikast ve askeri operasyonları tamamen sona ermeli.
-
Somut Garanti: İran'a gelecekte yeniden bir savaş dayatılmayacağına dair uluslararası güvence verilmeli.
-
Savaş Tazminatı: Yıkılan altyapı ve can kayıpları için açıkça tanımlanmış maddi tazminat ödenmeli.
-
Bölgesel Barış: Sadece İran değil, bölgedeki tüm direniş gruplarını kapsayan topyekün bir çatışmasızlık sağlanmalı.
-
Hürmüz Hakimiyeti: İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki egemen otoritesi uluslararası düzeyde resmen tanınmalı.
"Savunmaya Devam Edeceğiz" Mesajı
İranlı yetkililer, ABD’nin nükleer kapasitenin tamamen ortadan kaldırılması ve vekalet güçlerinden vazgeçilmesi gibi maddeleri içeren teklifini bir "teslimiyet belgesi" olarak görüyor. Fars Haber Ajansı’na konuşan isimsiz kaynaklar, Trump’ın tek taraflı kararlarının sahada karşılığı olmadığını belirterek, "Savaşın ne zaman biteceğine Trump değil, sahadaki gerçekler karar verecek" ifadelerini kullandı. Bu açıklamaların yapıldığı saatlerde Kuveyt Havalimanı’na düzenlenen İHA saldırısı ise bölgedeki askeri hareketliliğin diplomasiye rağmen durmadığını kanıtladı.
ABD'nin Teklifinde Neler Vardı?
Trump yönetiminin sızan 15 maddelik planında; İran’ın tüm nükleer tesislerinin (Natanz, İsfahan, Fordow) imha edilmesi, zenginleştirilmiş uranyumun UAEA’ya teslimi ve balistik füze programının kısıtlanması gibi ağır yaptırımlar yer alıyordu. Buna karşılık ABD, İran’a yönelik tüm ekonomik yaptırımların kaldırılmasını ve sivil nükleer programa destek verilmesini vaat etmişti. Ancak Tahran'ın "savunma hakkımızdan vazgeçmeyiz" çıkışı, diplomatik çözüm yollarının tıkanma noktasına geldiğini gösteriyor.