Kelkit’te Bulundu, 1.500 Yıllık Roma Zırhı Ayağa Kaldırıldı
Satala Antik Kenti’nde bulunan 1.500 yıllık Roma lejyoner zırhı, Erzurum’daki 3 yıllık restorasyon sürecinin ardından orijinal formuna kavuşturuldu.
Gümüşhane’nin Kelkit ilçesinde yer alan Satala Antik Kenti’nde 2020 yılı kazı sezonunda ortaya çıkarılan Roma dönemine ait lejyoner zırhının restorasyonu tamamlandı. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, zırhın yaklaşık 1.500 yıllık olduğu ve "Lorica Squamata" modelinin bilinen ilk örneği olarak bilim dünyası açısından büyük öneme sahip olduğu belirtildi.
Restorasyon 3 Yıl Sürdü
Ankara Bölge Laboratuvarı’nın katkılarıyla arkeolojik alandan dikkatle kaldırılan zırh, 2021 yılında Erzurum Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarı’na götürüldü. İlk aşamada toprağı ile birlikte korunan zırh, Erzurum Atatürk Üniversitesi’nde röntgen ve tomografi yöntemleriyle detaylı şekilde incelendi. Röntgen sonuçlarına göre zırhın neredeyse tamamının sağlam olduğu ortaya çıktı.
Laboratuvar uzmanları, zırhın kenarlarından alınan üç levhalık bloğun mikro CT görüntülemesiyle tam ölçülerini ve kısmen metalurjik özelliklerini de belirledi. Tüm levhalar numaralandırılarak yerinde konservasyon ve restorasyon işlemlerine tabi tutuldu. Üç yıl süren özenli çalışmanın ardından zırh, manken üzerine yeniden dikildi ve orijinal formuna uygun şekilde sergilenebilir hale getirildi.
“Nadir Rastlanan Bir Buluntu”
Bakanlığın açıklamasında, Roma lejyoner zırhlarının genellikle kişiye özel olmadığı ve tamir edilerek yeniden kullanıldığı belirtildi. Tamiri mümkün olmayanların ise eritilip farklı araç ve gereçlere dönüştürüldüğü için bu tür örneklerin günümüze nadiren ulaştığı vurgulandı.
Bu özelliğiyle Satala’da bulunan zırh, sadece Türkiye’de değil dünya arkeolojisinde de eşsiz bir örnek olarak kayıtlara geçti.